Ogród Parafialny Sanktuarium w Bujakowie
W Bujakowie, dzielnicy Mikołowa na Górnym Śląsku, tuż przy zabytkowym kościele świętego Mikołaja rozciąga się hektarowy ogród, który powstał z pasji jednego księdza. To miejsce, gdzie historia spotyka się z przyrodą, a zabytki z XVII wieku sąsiadują z kolorowymi pawimi ogonami. Ogród Parafialny Sanktuarium Matki Bożej Opiekunki Środowiska Naturalnego to nie tylko botaniczna ciekawostka – to żywy przykład tego, jak można połączyć duchowość z troską o naturę.
Warto tu zajrzeć nie tylko z powodów religijnych. Nawet jeśli ktoś nie interesuje się sanktuariami, znajdzie tu spokojne zakątki do odpoczynku i sporo zaskakujących detali – od studni sprzed ponad 400 lat po pszczoły pracujące na terenie pasieki.
- spokojne zakątki do odpoczynku
- zabytkowa studnia z 1604 roku
- kolorowe pawie ogony
- pszczoły w lokalnej pasiece
- rzeźby i kapliczki w ogrodzie
Historia ogrodu i sanktuarium w Bujakowie
Całość powstała w 1976 roku, kiedy ówczesny proboszcz parafii, ksiądz kanonik Jerzy Kempa, postanowił założyć parafialny ogród botaniczny. Nie był to przypadkowy pomysł – od zawsze w tym miejscu istniał szczególny związek między wiarą a naturą. Kościół świętego Mikołaja, wokół którego rozciąga się ogród, stoi tu od 1500 roku. To murowana budowla z renesansowymi sgraffitami na ścianach prezbiterium i zabytkowymi elementami wyposażenia.
Prawdziwy przełom nastąpił we wrześniu 2000 roku. Podczas uroczystej koronacji figury Matki Bożej Bujakowskiej arcybiskup Damian Zimoń nadał temu miejscu szczególny tytuł. Od tamtej pory sanktuarium w Bujakowie stało się miejscem kultu Matki Bożej Opiekunki Środowiska Naturalnego – co na uprzemysłowionym Śląsku ma swoje głębokie znaczenie.
W obrębie kościelnego muru rosną sześć lip drobnolistnych, których wiek szacuje się na 250-350 lat. Te pomnikowe drzewa pamiętają czasy, gdy Bujaków był małą wioską, a nie częścią współczesnego Mikołowa.
Co zobaczysz w Ogrodzie Parafialnym
Ogród zajmuje około hektara powierzchni, na której zgromadzono wiele gatunków drzew, krzewów i roślin kwiatowych. Nie jest to jednak typowy ogród botaniczny z tabliczkami i łacińskimi nazwami – raczej przemyślane założenie krajobrazowe, gdzie rośliny tworzą naturalne kompozycje.
Sadzawka z kwitnącymi nenufarami to jedno z bardziej fotogenicznych miejsc. W sezonie letnim można tu spędzić chwilę, obserwując jak białe i różowe kwiaty unoszą się na wodzie. Tuż obok roi się od życia – pszczoły z lokalnej pasieki pilnie pracują wśród kwiatów. Jest tu też zabytkowa barć pszczela, przypominająca o tradycyjnych metodach bartnictwa.
Między roślinnością rozrzucone są liczne rzeźby – w pniach drzew, na słupach, przy ścianach drewnianych budynków. Kilka kapliczek dopełnia duchowego charakteru tego miejsca, w tym oczywiście kapliczka ku czci Maryi Boskiej Bujakowskiej. Na terenie ogrodu znajduje się również ołtarz polowy, przy którym w ciepłych miesiącach odprawiane są msze święte pod gołym niebem.
Zabytki warte uwagi
Studnia z 1604 roku to jeden z najstarszych elementów ogrodu. Przetrwała ponad cztery wieki i nadal stanowi ozdobę tego miejsca. Równie ciekawym zabytkiem jest krzyż pokutny z 1681 roku – jeden z nielicznych zachowanych na Śląsku. Takie krzyże stawiano niegdyś jako pokutę za popełnione przestępstwa, często za zabójstwo.
Niedaleko ogrodu, na niewielkim kopcu, stoi drewniana kapliczka z pierwszej połowy XVII wieku. Ma kształt rotundy, jest pokryta gontem i zwieńczona kogutem na szpicy. Legenda głosi, że powstała na pamiątkę potyczek z czasów wojny trzydziestoletniej – pod kopcem pochowano podobno 200 poległych szwedzkich żołnierzy.
Wewnątrz kościoła świętego Mikołaja znajduje się zabytkowa chrzcielnica z przełomu XV i XVI wieku oraz renesansowe malowidła wykonane techniką sgraffito – warto zajrzeć do środka, jeśli będzie otwarty.
Pawie i inne atrakcje współczesnego ogrodu
Obecny proboszcz, ksiądz Jerzy Walisko, rozbudował ogród i dodał kilka nowych elementów. Najbardziej charakterystyczne są pawie, które dumnie przechadzają się po terenie. Ich kolorowe ogony robią wrażenie, szczególnie na dzieciach. Do tego doszły ozdobne kurki – miejsce nabrało jeszcze bardziej sielskiego charakteru.
Powiększono też przestrzeń pozwalającą na odprawianie mszy polowych, a w głębi ogrodu wybudowano drewniany domek dla kapłanów pracujących w parafii. Na terenie znajduje się również klasztor Sióstr Służebniczek. Mimo tych zabudowań ogród nie stracił swojego kameralnego charakteru – nadal pozostaje miejscem ciszy i kontemplacji.
Dla kogo jest ten ogród
To miejsce dla każdego, kto szuka chwili wytchnienia. Pielgrzymi i parafianie przychodzą tu na modlitwę, ale równie dobrze sprawdzi się jako punkt spaceru dla rodzin z dziećmi. Dzieci z pewnością zainteresują się pawimi, pszczołami na pasiece i starą studnią. Miłośnicy historii docenią zabytki i opowieści związane z tym miejscem.
Ogród działa również jako miejsce rekreacji – jest tu miejsce na ognisko, więc parafia organizuje tu różne spotkania. To nie jest muzeum za szybą, ale żywe miejsce, które łączy funkcje sakralne, edukacyjne i wypoczynkowe. Nawet jeśli ktoś nie interesuje się szczególnie roślinami, po prostu przyjemnie się tu siedzi w cieniu drzew.
Bujaków nie jest typowym turystycznym celem, co ma swoje plusy – nie ma tu tłumów, a atmosfera pozostaje autentyczna. To jedno z tych miejsc, które można spokojnie zwiedzić w godzinę, albo spędzić tu całe popołudnie, jeśli się ma na to ochotę.
Informacje praktyczne – jak dotrzeć i ile kosztuje wejście
Wstęp na teren ogrodu jest bezpłatny. Na miejscu znajdują się skarbonki, do których można wrzucić dobrowolną ofiarę na utrzymanie ogrodu – każda złotówka się przyda, bo utrzymanie takiego miejsca wymaga sporego nakładu pracy.
Godziny otwarcia: Ogród jest dostępny w soboty od 9:00 do 21:00 oraz w niedziele od 12:30 do 21:00. W pozostałe dni tygodnia warto wcześniej sprawdzić dostępność, najlepiej kontaktując się z parafią.
Bujaków to część Mikołowa, położona w jego południowej części. Dojazd samochodem jest najprostszy – można wpisać w nawigację „Sanktuarium Matki Bożej Bujaków” lub „Kościół św. Mikołaja Bujaków”. Parking znajduje się przy kościele. Komunikacją miejską można dojechać autobusami z Mikołowa lub okolicznych miejscowości – najbliższy przystanek to „Bujaków Kościół”.
Na zwiedzanie samego ogrodu wystarczy około godziny. Jeśli ktoś chce spokojnie posiedzieć, pofotografować i zajrzeć do kościoła, warto zarezerwować półtorej do dwóch godzin. Można to połączyć z wizytą w pobliskim Śląskim Ogrodzie Botanicznym, który znajduje się zaledwie kilka kilometrów dalej – wtedy warto przeznaczyć na całą wycieczkę pół dnia.
W okolicy są też inne ciekawe miejsca – drewniane kościoły w Paniowach i Borowej Wsi, zamek w Chudowie czy Izba Regionalna w tym samym Chudowie. Bujaków może być świetnym punktem na trasie po mniej znanych zakątkach Górnego Śląska.
